گزارش تحلیلی

فناوری‌های نوظهور و ضرورت بازآرایی حکمرانی، ظرفیت نهادی و سواد سیاست‌گذاری

31 07 2026 00:54

News Code : 251599419

View Count : 948

فناوری‌های نوظهور هیچ‌گاه تا این اندازه در تعیین مسیر تحولات اقتصادی، امنیتی، اجتماعی، علمی و حکمرانی تاثیرگذار  نبوده‌اند و در عین حال، هیچ‌گاه تا این اندازه برای فهم، ارزیابی و تصمیم‌سازی دشوار نبوده‌اند. پیشرفت‌های جهشی در حوزه‌هایی مانند ChatGPT، واکسن‌های mRNA کووید-19، ماهواره‌های تجاری کوچک‌مقیاس، سامانه‌های هوشمند، زیست‌فناوری‌های نوین و محاسبات کوانتومی نشان می‌دهد که جهان در مقطعی سرنوشت‌ساز از تحول فناورانه قرار گرفته است؛ مقطعی که هم ظرفیت‌هایی عظیم برای رشد، رفاه، سلامت، بهره‌وری و توان ملی ایجاد می‌کند و هم چالش‌هایی بی‌سابقه در حوزه تنظیم‌گری، امنیت، اخلاق، زنجیره تأمین، رقابت راهبردی و مشروعیت تصمیمات عمومی به همراه دارد. در چنین شرایطی، سیاست‌گذاران و مدیران عمومی بیش از هر زمان دیگر به منابع تحلیلی دقیق، در دسترس، مستمر و قابل‌فهم نیاز دارند تا بتوانند از میان انبوه تحولات تخصصی، روندهای واقعاً مهم، پیامدهای نهادی و گزینه‌های سیاستی را تشخیص دهند.

«مرور فناوری‌های نوظهور استنفورد ۲۰۲۶[1]» با هدف پاسخ‌گویی به همین نیاز طراحی شده است. این گزارش با اتکا به تخصص اعضای برجسته هیئت علمی دانشگاه استنفورد در حوزه‌های مختلف علم و مهندسی، ده حوزه کلیدی فناوری را بررسی می‌کند و می‌کوشد میان دانش فنی، فهم راهبردی و ملاحظات سیاستی پیوند برقرار سازد. اهمیت این گزارش صرفاً در آن نیست که مجموعه‌ای از فناوری‌های جدید را معرفی می‌کند، بلکه در آن است که فناوری را از سطح موضوعی صرفاً فنی فراتر می‌برد و آن را به‌مثابه موضوعی مرتبط با قدرت ملی، رقابت ژئوپلیتیکی، رشد اقتصادی، سلامت عمومی، پایداری زیست‌محیطی، جامعه مدنی و ظرفیت حکمرانی بازتعریف می‌کند. به همین دلیل، این چارچوب برای نهادهای عمومی و تصمیم‌گیران، فقط یک گزارش فناورانه نیست، بلکه ابزاری برای ترجمه تحولات علمی به زبان تصمیم‌سازی و اقدام نهادی محسوب می‌شود.

 

[1] The Stanford Emerging Technology Review (SETR) 2026

فایل کامل گزارش تحلیلی فناوری‌های نوظهور و ضرورت بازآرایی حکمرانی، ظرفیت نهادی و سواد سیاست‌گذاری - مردادماه 1405